شنبه, 04 ارديبهشت 1395 ساعت 14:19

طول عمر در بیماران مبتلا به سرطان

این مورد را ارزیابی کنید
(54 رای‌ها)

شاید در فیلمها دیده باشید که بیماری که از سلامتی ظاهری خوبی  برخوردار است بلافاصله پس از شنیدن خبر ابتلائش به سرطان از پزشکش میپرسد که چقدر وقت دارم و پزشک هم با صراحت جواب میدهد که 2 هفته!! یا دو ماه!!!

صرف نظر از درست و یا غلط بودن این پاسخ، طرح پرسش فوق به عنوان اولین عکس العمل بیمار، نشاندهنده عمق اهمیت این سوال برای بیمار و یا همراهان اوست.

متاسفانه در گذشته های نه چندان دورابتلا به سرطان مترادف بود با ادامه زندگی توام با درد و رنج و احتمالأ مرگ زود هنگام. خوشبختانه با پیشرفتهای شگرفی که در عرصه درمان و مبارزه با سرطان بوجود آمده، امیدواریهای بسیار زیادی در مورد افزایش طول عمر بیماران ایجاد شده است.

سرطان


یکی از اولین سوالاتی که هر بیمار مبتلا به سرطان و یا اطرافیان وی از کادر پزشکی میپرسند این است که: چقدر زنده می مانم.

واقعیت این است که پزشک نمیتواند آینده را پیش بینی کند اما میتواند بر اساس تجربیاتی که در جوامع گوناگون بر اساس مطالعه بر روی طول عمر بیماران مشابه به دست آمده به طور تخمینی به سوال شما پاسخ دهد.

تخمین طول عمر یک بیمار مبتلا به سرطان به عوامل مختلفی از جمله: نوع سرطان و مشخصات پاتولوژیک تومور، مرحله بیماری در زمان تشخیص (Stage)، متاستاز بیماری و دسترسی تومور به نقاط حساس بدن، سن و سلامت کلی بیمار تا قبل از ابتلا به سرطان بستگی دارد.

پزشکان با بهره گیری از روشهای آماری که از بررسی سوابق بیماران مبتلا به دست آمده است میتوانند حدود طول عمر را تعیین کنند. در واقع نرخ بقاء، میزان طول عمر افراد برای سرطانی خاص و در مقدارخاصی از زمان است که به درصد بیان میشود.

در حال حاضر این عدد برای طول عمر پنج ساله ( بقاء 5 ساله) به صورت استاندارد مورد قبول قرار گرفته است. بدین معنی که مثلآ در مورد سرطان دهانه رحم با مطالعاتی که در جمعیتهای بزرگ مبتلایان به سرطان دهانه رحم ( متشکل از هزاران بیمار) انجام شده به این نتیجه رسیده اند که شانس یک بیمار مبتلا به سرطان برای پنج سال زندگی پس از تشخیص بیماری (صرف نظر از مرحله بیماریStage ) و به شرطی که بر اثر عامل دیگری از قبیل تصادفات و سکته و.. فوت نکند  68 درصد است. بدین معنی که 68 نفر از 100 بیمار 5 سال پس از درمان زنده بوده اند و 32 نفر فوت کرده اند.

همین آمار نشان میدهد که در بیمارانی که سرطان دهانه رحم در مرحله اول تشخیص داده شده طول عمر 5 ساله شان بیش از 93 درصد است  و این بدین معنی است که تقریبأ اکثریت قریب به اتفاق بیمارانی که سرطانشان در مرحله اول تشخیص داده میشود درمان شده و از زندگی معمولی برخوردار میشوند و نگرانی از بابت اینکه در اثر سرطان از دنیا بروند نباید داشته باشند.

و یا مثلأ 46 درصد و یا نیمی از بیماران با سرطان ریه که در مراحل اولیه تشخیص داده شده باشند شانس زندگی در 5 سال آینده را دارند اما این شانس برای مبتلایان به سرطان ریه که در مراحل پیشرفته تر تشخیص داده شده باشند کمتر از 4 درصد است و به عبارت دیگر تقریبأ هیچیک از بیمارانی که در مراحل پیشرفته سرطان ریه تشخیص داده شده بودند نتوانسته اند بیش از یکی دو سال زندگی کنند.

از نظر علمی چنانچه تا 5 سال اثری از گسترش توده در بدن یافت نشود، بیمار را درمان شده یا بهبود یافته تلقی میکنند با این حال، عود بعد از 5 سال همواره ممکن است اتفاق بیفتد.

در سرطان هائی که هنوز درمان موثری برایشان یافت نشده و دارای پیشرفت سریعی در بدن هستند معمولأ از نرخ بقای یکساله استفاده میکنند.

پزشکان با استفاده از آمار بقای یک بیماری به پیش بینی در مورد پیش آگهی آن بیماری میپردازند و میتوانند راه های درمان احتمالی و نسبت فایده آن راه درمانی  به ضررهای همان درمان را محاسبه نمایند. به زبان ساده تر فرض کنید بیماری در مرحله دوم از یک سرطان قرار دارد که نرخ بقای آن سرطان در این مرحله 70% است. بنابراین این بیمار شانس بسیار بالائی برای بهبودی دارد و میتوان درمانهایی گرانقیمت تر و خطرناک تر اما با شانس موفقیت بیشتر را نیز برای او تجویز کرد. حال اگر همین بیمار در مرحله چهارم تشخیص داده شود نرخ بقای این سرطان بر اساس آمار فقط 12 درصد است و به عبارت دیگر امید زیادی برای بهبودی این بیمار وجود ندارد و افراد مشابه او در سراسر دنیا علیرغم تلاش زیادی که پزشکان برای درمان آنها انجام داده اند وروشهای مختلفی که به کار برده اند، نتوانسته اند برای مدت زیادی به زندگی خود ادامه دهند.

برخورد واقع بینانه با طول عمر هم میتواند اطرافیان را به برنامه ریزی برای تدارک یک زندگی کیفی تر در مدت باقیمانده از عمر بیمار وادارد و هم به شخص بیمارکمک میکند تا با پذیرش مدت زمان باقیمانده احتمالی از عمرش به سامان دهی امورات خانوادگی خود بپردازد. اطلاع از طول عمر نسبی و محدودیتهایی که در طول درمان ایجاد میشوند به برنامه ریزی برای یک زندگی با کیفیت کمک میکند.

اما در پاره ای مواقع، اطلاع از طول عمر احتمالی باعث فرار بیمار از واقعیت و در مواردی قطع روند درمان میشود که در این موارد تصمیم گیری برای پزشک با توجه به شناختی که از بیمار دارد بسیار مشکل خواهد شد.


طول عمر یک بیمار بر اساس انواع مختلف سرطان، مرحله سرطان، سن بیمار و وضعیت سلامت او متفاوت است.

هنوز تاثیرپیشرفتهای شگرف و قابل توجهی که در چند سال اخیر در درمان برخی سرطانها (ازجمله سرطانهای خون و روده بزرگ) اتفاق افتاده، در مطالعات جدید بقا لحاظ نشده و قائدتأ آمارهای بقا با خطای قابل ملاحظه ای در این گونه از سرطانها روبرو میشوند. حتمأ این نکته را مد نظر داشته باشید که آمار بقا حداقل مربوط به 5 سال گذشته است و در این مدت علم پزشکی میتواند روشهای جدیدتر و موثرتری برای درمان برخی سرطانها کشف کرده باشد.

در حال حاضر افزایش طول عمر در مورد سرطانهای پستان، پروستات، روده بزرگ، گردن رحم، رحم یا تخمدان بدلیل قابلیت تشخیص زودرس و یا پیشرفتهایی که در درمان آنها بوجود آمده به شدت قابل لمس است و مبتلایان به این نوع سرطانها (مشروط به اینکه در مراحل اولیه تشخیص داده شوند) از شانس بسیار خوبی برای ادامه یک زندگی با کیفیت برخوردارند.

اما این احساس خوشبینانه در برخی موارد میتواند خطرناک هم باشد زیرا احساس عدم خطر میتواند بیماران را از پیگیری منظم و مراجعه برنامه ریزی شده به پزشک معالج بازدارد.

باید به این نکته توجه داشت که اگر شخصأ به آمار بقا در اینترنت مراجعه کنید میتواند گمراه کننده باشد زیرا علیرغم اطلاعات نسبی که در مورد یک بیماری به طور کلی به دست می آورید، اما ویژگیهای بیماری در شما ممکن است کاملأ متفاوت با اکثریت بیماران در جمعیت مورد مطالعه باشد. تنها پزشک شما میتواند در مورد انطباق بیماری شما با درصد بقای نسبی در جمعیت مورد مطالعه مبتلایان به همان بیماری اظهار نظر کند.

با توجه به میزان بقا چنانچه هر چه بیشتر در مورد نوع، درجه و مرحله سرطان خود بدانید، بیشتر میتوانید چشم انداز بیماری و وضعیت فعلی خود را درک نمایید.

دانش بیشتر در مورد بیماری به مبتلایان کمک میکند تا اضطراب خود را کاهش دهند و با تجزیه و تحلیل بیماری خود گزینه های بهتری را برای طراحی یک زندگی با کیفیت در زمانی که سرطان به آنها اجازه زندگی میدهد انتخاب نمایند.

در نمودار زیر میزان بقای برخی سرطانهای مهم و مشهور درج گردیده است.

باید توجه داشت که این نرخ مربوط به تشخیص سرطان در مرحله دو میباشد و در صورت تشخیص بیماری در مراحل بالاتر و وجود متاستاز، قطعأ میزان بقای بیمار پایینتر خواهد بود.

بر اساس تعاریف و تجربیات علمی چنانچه میزان بقای بیماری( در مراحل مختلف) بیش از 70 درصد باشد، عملأ شانس بیمار مبتلا برای طی دوره بیماری بسیار خوب است. اگر میزان بقای بیماری (درمراحل مختلف) کمتر از 50 درصد باشد عملأ شانس بیمار برای طی آن دوره زمانی ضعیف است. به طور مثال میزان بقای ده ساله مبتلایان به سرطان پروستات (مشروط بر آنکه در مرحله یک و دو تشخیص داده شده باشند) 84 درصد است و بدین معناست که مبتلایان به سرطان پروستات از شانس بسیار خوبی برای زندگی در ده سال آینده برخوردارند. اما میزان بقای یک ساله در مبتلایان به سرطان معده 42 درصد و بدین معناست که علیرغم درمانهای جدیدی که انجام میشود، مبتلایان به سرطان معده از شانس ضعیفی برای یک سال زندگی پس از درمان برخوردارند.

 

همانطور که توضیح داده شد، این جدول برای بیمارانی کاربرد دارد که بیماری آنها حداکثر در مرحله دوم تشخیص داده شود و درصد بقا برای مراحل بالاتر متفاوت خواهد بود

به عنوان مثال: میزان بقای نسبی 5 ساله برای بیماران مبتلا به سرطان ریه ( تشخیص در مرحله اول) در حدود 40 درصد است یعنی کمتر از نیمی از مبتلایان  به سرطان ریه برای حداقل 5 سال پس از تشخیص در مراحل اولیه میتوانند زنده بمانند اما میزان بقای پنج ساله برای افراد مبتلا به سرطان ریه که در مراحل پیشرفته تر تشخیص داده میشوند کمتر از 4 درصد میباشد.

مثال دیگر: نرخ بقای 5 ساله برای سرطان روده بزرگ در مراحل اولیه  حدود 85 درصد است. اما نرخ بقای همین سرطان چنانچه در مراحل پیشرفته تشخیص داده شود به حدود 13 درصد تنزل پیدا میکند.

با توجه به نمودار مقابل چند نکته مهم قابل استنتاج است

  • با توجه به پیشرفتهای چشمگیر علمی، درحال حاضر مرگ و میر سرطانهای بیضه و پوست بسیار پایین آمده و بیماران پس از درمان از بقای طولانی و زندگی عادی میتوانند برخوردار شوند
  •  سرطانهایی که قابلیت تشخیص زودهنگام دارند( پستان، روده بزرگ، دهانه رحم، پروستات) چنانچه در مراحل اولیه تشخیص داده نشوند از مرگ و میر قابل توجهی برخوردار هستند و طول عمر بیمار در حد چشمگیری کاهش می یابد. بنابراین به عموم افراد جامعه توصیه میشود که از آشنائی با علائم اولیه و نحوه تشخیص زودهنگام این دسته از بیماریها غفلت نکنند.
  •  مبتلایان به ده سرطان بالایی این نمودار( بیضه، پوست، پستان، پروستات، لنفوم هوچکین و غیر هوچکین، رحم و دهانه رحم، حنجره و روده بزرگ) به شرط تشخیص در مراحل اولیه و عدم عود بیماری و همچنین رعایت سبک زندگی سالم در دوران پس از درمان میتوانند به زندگی طولانی حداقل ده ساله امیدوار باشند.  
  • علیرغم امید به آینده، اما خانواده مبتلایان به سرطانهای مری، معده، لوزالمعده، ریه و مغز نبایستی  انتظار زیادی در مورد طول عمر بیمار در خودشان ایجاد نمایند و توصیه میشود که در مدت زمانی که حدس زده میشود بیمار میتواند زندگی کند، نهایت سعی خود را در ایجاد آرامش و محیطی لذت بخش برای بیمار به کار ببرند و کیفیت زندگی بیمار را در مدت باقیمانده  ازعمر او ارتقا بخشند.
  • با این وجود، همیشه پیشگیری مقدم بر درمان است. با افزایش دانسته ها و آشنائی با علائم اولیه سرطانها سلامت خود را ارتقا دهید. با ایجاد سبک زندگی سالم و دوری از عوامل خطر قابل اجتناب که در همین وب سایت و مقاله های متعدد بسیار راجع به انها سخن گفته شده است، به سرطان اجازه تاخت و تاز ندهید.

با افزایش دانسته ها و ارتقاء آگاهی و همچنین ایجاد سبک زندگی سالم و دوری از عوامل خطر قابل اجتناب، به سرطان اجازه تاخت و تاز ندهید

  

منابع:

  1. http://www.cancer.net/navigating-cancer-care/cancer-basics/understanding-statistics-used-guide-prognosis-and-evaluate-treatment
  2. http://cancercontrol.cancer.gov/ocs/statistics/statistics.html
  3. http://www.cancer.net/survivorship/about-survivorship
  4. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/cancer/in-depth/cancer/art-20044517
خواندن 73853 دفعه آخرین ویرایش در جمعه, 10 دی 1395 ساعت 15:28
محتوای بیشتر در این بخش: « سرطان و عفونت سرطان ارثی »

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

جستجو


 

تماس با ما:

تلفن:  22727620 الی 1

09392860035

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید